a coś.

Czy Kochanowski był twórcą oryginalnym?

Jan Kochanowski tworzył swe dzieła zgodnie z założeniami epoki renesansu. W utworach odwoływał się do osiągnięć artystów starożytnych. Szczególną inspiracją dla niego była twórczość Horacego. Podobnie jak antyczny autor, Jan z Czarnolasu wcielał w swe dzieła elementy dwóch prądów filozoficznych: epikureizmu i stoicyzmu, ale w oryginalny sposób wzbogacał je własnymi pomysłami i nietypowymi rozwiązaniami.
Kochanowski w ciągu całego życia pisał fraszki. Mimo, że nie był twórcą tego gatunku, nadał im charakterystyczny kształt i formę. Np. w utworze „Na lipę” poeta wplata hasła epikureizmu. Naucza życia pozbawionego wszelkich trosk oraz bytowania w zgodzie z rytmem przyrody. Jan z Czarnolasu ukazuje, że natura tworzy przestrzeń przyjazną człowiekowi („Gościu usiądź pod mym liściem, a odpocznij sobie”). Przysposabia również ideę zgodnego współżycia istot ludzkich i innych stworzeń (ptaków, pszczół). W wyrazisty sposób indoktrynuje, ż przyroda jest bardzo ludzka i oswojona przez człowieka, o czym świadczy mówiąca w utworze spersonifikowana lipa. Wplecione we fraszki Kochanowskiego elementy dydaktyzmu nadają im swoisty i oryginalny styl powodując, że utwory te są jedyne w swoim rodzaju.
Poeta stworzył również pieśni, które zostały wydane po jego śmierci. Inspiracją do ich napisania stały się ponownie prądy filozoficzne. Takim przykładem może być m.in. pieśń, pt. „Serce rośnie patrząc na te czasy…” Została nacechowana hasłami stoicyzmu. W sposób oryginalny uczy ludzi, jak żyć, ukazuje im źródło spokoju wewnętrznego, ponieważ daje pewność odmiany w życiu. Tak, jak po zimie przychodzi odradzająca i ożywcza wiosna, tak po trudach i znojach w istnieniu ludzkim znowu gości radość i zadowolenie.
Jan z Czarnolasu napisał również jedyną w Polsce oryginalną tragedię renesansową w duchu antycznym. Utwór ten nie dzieli się na akty, jak liczne dramaty renesansowe, lecz na epejsodia i stasima. Z punktu widzenia rozwoju zdarzeń przypomina klasyczną tragedię grecką. Jednak jest to utwór na wskroś oryginalny i bardzo nowatorski. Kochanowski bowiem ukrywa w nim problem polskiej państwowości. Poeta poprzez antyczne postacie i ich postawy ukazuje wady rządzących Rzeczpospolitą. Utwór zawiera nie tylko wskazówki, jak powinno prawidłowo funkcjonować państwo, ale też przestrogi pod adresem tych, którzy za to państwo odpowiadają.
O tym, że Kochanowski to twórca oryginalny świadczą również, napisane po śmierci kilkuletniej córeczki Urszulki, treny. Można uznać je za dzieła zupełnie wyjątkowe dla epoki renesansu. Poeta ukazuje w nich poszczególne fazy rozgoryczenia i żalu po stracie dziecka. Kochanowski wypowiedział się w swoim poemacie nie tylko jako zrozpaczony i załamany ojciec, ale też jako twórca epoki renesansu. Według antycznych i renesansowych przekonań jedynie poezja zapewni trwałą pamięć o potomnych. Wystawia więc swej córce poetycki pomnik.
Utwory Jana Kochanowskiego do dziś pozostają lekturą żywą, oryginalną, inspirującą coraz to nowe pokolenia twórców i czytelników. Nadal wzruszają, uczą, wychowują. Zachwycają nie tylko pięknem poetyckiego kształtu, ponadczasową mądrością, lecz także prostotą mówienia o tym, co w życiu najważniejsze i najcenniejsze.